Boekrecensies

Van strategie naar operatie, auteur Ton Nijenhuis

Hoe een roman rond Zpinder leidt tot een leerboek

Waarschijnlijk had Nijenhuis zo genoeg van alle leiderschaps- en managementboeken, dat hij besloot om een lesboek op te bouwen vanuit een roman. Het eerste deel is in romanvorm geschreven en gaat over het fictieve bedrijf Zpinder met een duidelijke top-down managementstructuur. Aan de top zit Janna, een vrouwelijke CEO, die het klappen van de zakelijke zweep heel goed kent en met veel lef het bedrijf na een overname bestuurt. Alles klopt: van visie, naar missie, naar doelstellingen en naar strategie, deels zelf uitgedacht en opgetekend door een consultancy bedrijf dat het hele proces begeleidt. Zo sterk zelfs dat Janna feitelijk niet zonder het eindverslag van de consultants kan werken. In dat hele proces vergeten Janna en de consultants het belangrijkste aspect, namelijk het antwoord op de vraag: hoe krijg ik onze mensen mee in dit verhaal? Dan komt leiderschap om de hoek kijken.

Gelukkig voor Janna werkt Ivo binnen de organisatie. Ivo is de Director Operations, hij is in staat om een goede relatie op te bouwen met Janna en fungeert als een soort vertrouwensman c.q. persoonlijke coach die haar begeleidt wat betreft de menselijke aspecten van het ondernemen zodat er uiteindelijk een cultuur ontstaat die zich laat kenmerken door verantwoordelijkheid, vertrouwen en veiligheid.

‘The proof of the pudding is in the eating,’ want zoals dat in iedere roman hoort, gaat niet alles voor de wind. Het bedrijf wordt gehackt en zo dreigen ruim 2 miljoen klantengegevens op straat te liggen, hetgeen alleen maar voorkomen kan worden als het Zpinder zich laat verleiden tot het betalen van een grote som geld. Blijft Janna trouw aan de nieuwe cultuur of gaat ze overstag? Natuurlijk ga ik de afloop niet verklappen want dan haal ik de spanning uit het verhaal.

Veiligheid, vertrouwen en verantwoordelijkheid

In deel twee geeft Nijenhuis uitleg over wat er allemaal gebeurt binnen een organisatie en hoe je borgt dat je belangrijkste kapitaalgoed, de mensen, betrokken worden en blijven bij de gang van zaken binnen het bedrijf en hoe cruciaal zij zijn in de omzetting van de strategie naar de operatie, de uitvoering en naar de markt. Dit deel laat zich makkelijk lezen omdat het bekende stof is die door Nijenhuis overzichtelijk is opgeschreven, in een kleine 110 pagina’s. Hij legt een en ander uit aan de hand van het Skyscrapermodel, waarin de torenflat staat voor de gelaagdheid van de organisatie van top naar vloer en het fundament wordt gevormd door de cultuurelementen van veiligheid, vertrouwen en verantwoordelijkheid.

Leiderschap en cultuur

Het boek leest makkelijk. De roman in deel één over heeft de neiging wat langdradig te zijn en belerend, maar de eerlijkheid gebied me toe te geven dat toen ik eenmaal in het verhaal zat ik ook graag wilde weten hoe dit zou aflopen. Ondertussen pak je de elementen die in deel twee worden uitgewerkt toch even mee. Voor de lezer die een makkelijke manier zoekt om deze informatie chronologisch onder ogen te krijgen, kan ik het boek zeker aanbevelen. De bundeling van het ‘theoretische’ gedeelte, het antwoord op de vraag hoe je een effectieve en productieve organisatie opbouwt vanuit leiderschap en cultuur, waarbij de mens als uitvoerder van het strategisch plan centraal staat, is overzichtelijk en plezierig. Lekker makkelijk om dit in een relatief klein aantal pagina’s allemaal nog eens onder ogen te krijgen, om jezelf de vraag te kunnen stellen hoe dat bij jou in je bedrijf gaat. De voorbeelden die deze lessen nog eens moeten ‘bewijzen,’ vind ik persoonlijk een beetje overbodig omdat deze in de roman al aan de orde waren geweest, maar dat is een kwestie van smaak. Met name de opzet van het boek, een roman met een theoretisch tintje, is verrassend. Voor mij was het de eerste keer dat ik een ‘leerboek’ in deze vorm en opzet zie.

Voor wie?

Ik kan deze businessroman daarom aanbevelen aan leidinggevenden die veel belang hechten aan structuur en processen, maar ook willen leren wat je kunt doen om je plannen, je visie, missie etc. operationeel te krijgen via die laag die dat in alle organisaties doet, de uitvoerende mens-laag. Je leest het in een paar uur tijd uit en het tweede deel is handig om later, bij het in de praktijk brengen van de lessen, als naslagwerk te gebruiken.

Van strategie naar operatie
Auteur: Ton Nijenhuis
Uitgeverij: Aspekt
ISBN:9789463385190
Prijs: € 19,50

Bestellen

Daan Fousert

Daan Fousert (1947) is redactielid en auteur voor Pioniers Magazine. In de redactie is 'leiderschap' zijn aandachtsgebied. Daan wordt algemeen beschouwd als de grondlegger van Servant Leadership in Nederland. Hij schreef diverse boeken over Management, Human Resources en Dienend-Leiderschap. Zijn professionele focus is gericht op de volle breedte van leiderschap en de ontwikkeling van mensen. Momenteel is hij algemeen directeur van Servant-Leadership Solutions. “Het oude leiderschap is dood, en om het nieuwe aan te duiden hebben we allerlei woorden nodig die de aandacht in feite alleen maar afleiden van waar het werkelijk om gaat. Al die adjectieven verhullen dat we bij leiderschap geen eigen, grootse connotatie meer hebben. Ik heb me verbonden met dienend leiderschap, maar die term omvat niets wat met het woord leiderschap alleen niet ook te duiden valt. Echt leiderschap ís dienend. Al het andere is geen slecht leiderschap, het is géén leiderschap. Hou het simpel.” Daarnaast is Daan beeldhouwer en auteur van inmiddels al weer 6 romans.